Zoemende Akkers


Bij-vriendelijk erf en verbinding met beheer op akkers en in sloten


Aanleiding
In februari 2020 is een ‘Startnotitie Herstelprogramma Biodiversiteit” aan Gedeputeerde Staten van de Provincie Fryslân aangeboden. Deze is in april 2020 aangeboden aan Provinciale Staten van genoemde provincie.
Het leek Agrarisch Collectief Waadrâne goed een projectvoorstel te schrijven waarin de eigen vraag om invulling van dooradering voor insecten tegemoet kan komen aan de doelen die de provincie zich stelt in het kader van het vergroten van de biodiversiteit, als genoemd in de startnotitie.
 
Waarom wil Agrarisch Collectief Waadrâne een project aanjagen in haar gebied?
Agrarisch Collectief Waadrâne heeft voor de aangesloten agrariërs een rol in het verbinden van ‘het boeren’ en het versterken van de biodiversiteit. In die functie ontmoeten zij veel partijen in het buitengebied en zien en horen zij hoe de relatie is van hun boeren met omwonenden, met gemeenten, Wetterskip en provincie. Zij kennen de boerenpraktijk, zowel van de melkveehouders als van de akkerbouwers. En zij zien hun gebied, niet alleen door zich door het gebied te bewegen, maar ook doordat er gemonitord wordt. Zij weten dat er boeren zijn die meer willen doen dan de regels hen toe staan. Ze weten dat er burgers in het gebied zijn die meer willen doen, denk aan de achterban van Twirre. Zij zien de verenigingen van Dorpsbelangen zoeken naar mogelijkheden om mensen te verbinden. Zij weten dat overheden in beweging zijn, maar allen zijn zoekend naar hoe dan op een zinvolle en pragmatische manier. Deze gebiedskennis is waardevol voor de provincie om in te zetten bij het uitvoeren van beleid op gebied van omgeving/biodiversiteit/natuur/ landbouw/mienskip. 
Doel van Agrarisch Collectief Waadrâne
Agrarisch Collectief Waadrâne ziet mogelijkheden om daar waar ‘witte gronden’ in hun gebied liggen, partijen te informeren over de mogelijkheden om hier meer mee te doen in het kader van het versterken van de soortenlijst van Friesland enerzijds. Anderzijds kunnen zij de inwoners van het gebied, boeren en burgers, die zoeken naar een manier om hun erf of tuin natuurvriendelijk in te vullen, helpen door hen te verbinden met de soortenlijst. Gezocht wordt naar het idee waarbij het belang van de inwoner, het doel  van de Provincie kan dienen. Gezocht wordt naar verbindingen tussen partijen maar ook naar verbindingen tussen beheer. Hiervoor zal een voorbeeldproject worden aangelegd waarin eenvoudig te realiseren maatregelen in akkerbouwgebied verbinding maakt met maatregelen op erven. 
Deze verbindingen(aders) in het pilotgebied zorgen ervoor dat insecten kunnen overleven en voortbestaan. Daarvoor is nodig water, voedsel, voortplanting/nestelgelegenheid, voortplantingsgebied en veiligheid (overwintering en dekking) op relatief kleine schaal.
 
Wie doet er mee in de uitvoering binnen het pilotgebied?
De dooradering van pilotgebied gaat plaatsvinden door bestaande maatregelen uit verschillende projecten op een efficiënte manier met elkaar te verbinden. Het gaat daarbij om onderstaande maatregelen (deels al bestaand):
BEESPOKE
Beheermaatregelen: Insectentanden met aangrenzend marktbaar gewas
Doel: gewaspercelen bestuiving van gewassen door insecten vergroten en functionele agrobiodiversiteit
ANLb
Beheermaatregelen Leefgebied Open Akkerland: vogelakkers en kruidenrijke akkerrandenakkerranden
Doel: biotoopverbetering voor akkervogels en insecten
Beheermaatregelen Categorie Water: kruidenrijke akkerranden
Doel: tegengaan van afspoeling nutriënten en verstuiving gewasbeschermingsmiddelen
Zoemende Akkers
Beheermaatregelen: kruidenrijke akkerranden in combinatie met ecologisch slootschonen
Doel: verbinding maken tussen erven en beheermatregelen bovenstaande projecten.

Op basis van de verbindingen tussen al deze vormen van beheer ontstaat er een voorbeeldproject wat uitrolbaar is naar andere delen van het werkgebied van het collectief. En zelfs ver daarbuiten.
 
Kaart van pilotgebied met maatregelen
Kaart is gebaseerd op insectenkansenkaart Fryslân van dhr A. Strijkstra (bijenlector bij Hogeschool Van Hall Larenstein). In overleg met dhr. A. Strijkstra is de locatie gekozen. Locatie sluit ook aan bij Interreg project BEESPOKE, zodat een deel van de monitoring ook meerwaarde kan vormen voor dit project.
Locatie: westelijk van Ternaard (Fiskbuorren)

Voorbeeldproject en communicatie naar doelgroepen
Door twee erven (hotspots) en daartussen verbindingen (aderen) zal aangetoond worden dat met eenvoudige maatregelen (soms zelfs geen maatregelen bijv. niet maaien talud en ecologisch slootschonen) op eenvoudige wijze een (over)leefgebied voor verschillende insectensoorten kan worden gerealiseerd. Door gerichte communicatie zullen doelgroepen (boeren en burgers) bewust gemaakt worden van de mogelijkheden.

Dagpauwoog                                                                                         Moshommel